Được Quốc hội thông qua vào tháng 6/2025 và có hiệu lực vào ngày 1/1/2026, Luật Hóa chất sửa đổi được kỳ vọng sẽ mở "không gian mới" cho ngành công nghiệp nền tảng.
Mở không gian phát triển mới
Ông Vương Thành Chung cho rằng, hoá chất đóng một vai trò then chốt trong tiến trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa của đất nước bởi nó hiện diện trong hầu hết các lĩnh vực đời sống, từ nông nghiệp, công nghiệp, chế biến, dệt may và da giày, vật liệu xây dựng cho đến y tế, công nghệ cao.
Xã hội càng phát triển, vai trò của ngành hóa chất càng quan trọng, bởi đây là nguồn cung của nguyên liệu thiết yếu cho những ngành kinh tế chủ chốt, tạo nền tảng cho phát triển khoa học công nghệ, kinh tế xanh và kinh tế tuần hoàn.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, ngành công nghiệp hoá chất cũng đang đối diện với những khó khăn, thách thức như nhận thức không đồng đều trong các địa phương về ngành. Một số địa phương còn e ngại thu hút các dự án hóa chất do lo ngại về an toàn cũng như vấn đề môi trường.
Các doanh nghiệp hóa chất trong nước còn yếu, thiếu vốn, thiếu công nghệ, khó cạnh tranh với các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI). Các dự án hóa chất vốn đầu tư lớn, yêu cầu công nghệ cao, trong khi cơ chế, chính sách về tín dụng chưa được phù hợp. Dữ liệu ngành hóa chất còn yếu, gây khó khăn trong dự báo cũng như hoạch định chính sách.
Để ngành công nghiệp hoá chất trở thành trụ cột của nền kinh tế, tháng 6/2025, Quốc hội đã thông qua Luật Hóa chất sửa đổi với nhiều chính sách mới. Trong đó, chính sách phát triển ngành công nghiệp hóa chất; quản lý hóa chất trong vòng đời; hóa chất nguy hiểm trong sản phẩm; và an toàn, an ninh hóa chất. Đây cũng là một trong những điểm mới của Luật Hóa chất năm 2025 so với Luật Hóa chất năm 2007.
Về ưu đãi đầu tư các lĩnh vực trọng điểm, Luật Hóa chất năm 2025 lần đầu tiên đã quy định rõ các lĩnh vực công nghiệp hóa chất trọng điểm như: hóa chất cơ bản, hóa dầu, hóa dược, phân bón chất lượng cao, sản xuất hydro, amoniac xanh, khu công nghiệp chuyên ngành hóa chất, tổ hợp hóa chất quy mô lớn.
Dự án được thực hiện sẽ được hưởng ưu đãi theo cơ chế đặc biệt bao gồm thuế thu nhập và thuế thu nhập doanh nghiệp ưu đãi là 10% trong 15 năm theo Luật Thuế năm 2025; ưu đãi về đất đai; hỗ trợ chuyển giao công nghệ; ưu đãi tiếp cận tín dụng; đào tạo nhân lực. Đây là nền tảng pháp lý quan trọng khuyến khích đầu tư sâu vào các phân ngành chiến lược và mở ra không gian phát triển mới cho ngành công nghiệp hoá chất trong giai đoạn tới.
Nguồn : Cục hoá chất - Bộ công thương
